อินเดีย - รัสเซีย: ก้าวสู่ความร่วมมือในด้านใหม่ๆ

ในสมัยที่สองของนายกรัฐมนตรีนเรนทรา โมดี มีแนวโน้มว่าอินเดียและรัสเซียจะพัฒนาความสัมพันธ์ระดับทวิภาคีในด้านใหม่ๆ โมดีจะเข้าร่วมการประชุมเศรษฐกิจตะวันออกประจำปีครั้งที่ 5 ในฐานะแขกพิเศษ และการประชุมสุดยอดทวิภาคีประจำปีระหว่างทั้งสองประเทศ ณ วลาดิวอสต็อก (Vladivostok) ระหว่างวันที่ 4-6 กันยายน พ.ศ. 2562 โดยจะมีการหารือความร่วมมือในด้านใหม่ๆ และพัฒนาหุ้นส่วนยุทธศาสตร์พิเศษเดิมระหว่างอินเดียและรัสเซียให้ดียิ่งขึ้น

รัสเซียเป็นหนึ่งในประเทศแรก ๆ ที่ยินดีกับการเพิกถอนมาตรา 370 ของรัฐธรรมนูญอินเดีย กรุงมอสโกได้กล่าวว่าเป็นเรื่องภายในของอินเดียและพร้อมจะสนับสนุนอินเดียในเวทีระหว่างประเทศต่างๆ

เมื่อต้นเดือนที่ผ่านมา ปิยุช โกยัล (Piyush Goyal) รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ของอินเดียพร้อมด้วยรัฐมนตรีอีก 4 คนได้ไปเยือนวลาดิวอสต็อก เพื่อหารือเกี่ยวกับข้อเสนอความเป็นหุ้นส่วนระหว่างรัฐอินเดียและจังหวัดตะวันออกไกล (Far East provinces) ของรัสเซียกับ Yuri Tutnev รองนายกรัฐมนตรีของรัสเซีย อินเดียมองว่าตะวันออกไกลของรัสเซียเป็นพื้นที่สำคัญในการเสริมสร้างความร่วมมือทางเศรษฐกิจและการลงทุนระหว่างทั้งสองประเทศ นอกเหนือจากความร่วมมือเดิมในด้านการป้องกันประเทศ พื้นที่ พลังงานและนิวเคลียร์ ซึ่งเป็นเสาหลักของความร่วมมือทวิภาคี อินเดียและรัสเซียได้เล็งเห็นถึงความสำคัญในการขยายความร่วมมือใหม่ๆ ทั้งนี้ ตะวันออกไกลของรัสเซียยังคงมีความสำคัญอย่างยิ่งต่ออินเดีย ปริมาณการซื้อขายของกรุงนิวเดลีกับพื้นที่แห่งนี้ได้ขยายตัวกว่าร้อยละ 3 ในปีพ.ศ. 2560 เป็น 790 ล้านเหรียญสหรัฐ แม้การค้าโดยรวมของทั้งสองประเทศมีมูลค่ามากกว่า 10 พันล้านเหรียญสหรัฐ ทั้งสองประเทศต้องการเพิ่มเป็น 30 พันล้านเหรียญสหรัฐภายในปี 2568 

อาจิต โดวัล (Ajit Doval) ที่ปรึกษาด้านความมั่นคงแห่งชาติของอินเดียได้ไปเยือนกรุงมอสโกและได้พบกับ Nikolai Patrushev เพื่อกระชับความร่วมมือในการต่อต้านการก่อการร้ายและเน้นย้ำการสนับสนุนหลักการของอำนาจอธิปไตย บูรณภาพแห่งดินแดนและการไม่แทรกแซงของบุคคลที่สาม โดวัลยังได้พบ Dmitry Rogozin ผู้อำนวยการ Roscosmos เพื่อหารือเรื่องความร่วมมือในด้านอวกาศและโครงการกากันยาน (Gaganyaan) รัสเซียจะฝึกอบรมนักบินอวกาศชาวอินเดีย 4 คน จาก 12 คนเป็นเวลา15 เดือนในศูนย์ฝึกอวกาศยูริกาการิน (Yuri Gagarin Cosmonaut Training Centre)ในกรุงมอสโก เพื่อเตรียมพร้อมสำหรับโครงการกากายันของอินเดียที่มีกำหนดเปิดตัวในปีพ.ศ. 2565

ในสัปดาห์นี้ เอส จัยชังการ์ (S. Jaishankar) รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศอินเดียได้เยือนรัสเซียอย่างเป็นทางการครั้งแรกหลังเข้ารับตำแหน่ง จัยชังการ์ได้พบกับ Sergey Lavrov เพื่อเตรียมการสำหรับการเยือนวลาดิวอสตอคของนายกรัฐมนตรีอินเดีย และได้พบกับ Yury Borisov รองนายกรัฐมนตรีรัสเซีย โดยทั้งสองจะเป็นประธานร่วมการประชุมความร่วมมือทางเทคนิคและเศรษฐกิจระหว่างรัฐบาลอินเดีย - รัสเซีย นอกจากนี้จัยชังการ์ยังได้เข้าร่วมการพูดคุยValdai Discussion Club ในหัวข้อเรื่อง “มุมมองของอินเดียต่ออินโดแปซิฟิก”

การเยือนอินเดียโดยผู้นำระดับสูงเป็นการเยือนในบริบททางภูมิศาสตร์ทางการเมืองใหม่และการเปลี่ยนแปลงในภูมิศาสตร์เศรษฐกิจในภูมิภาคและระดับโลก และการมุ่งเน้นของอินเดียในการสร้างความร่วมมือใหม่กับรัสเซียในระยะยาว เป็นที่คาดว่าในการกระชับความสัมพันธ์ครั้งใหม่ของทั้งสองฝ่าย จะมุ่งเน้นไปที่การสร้างแนวทางใหม่ๆของความร่วมมือในด้านการเกษตร การเจียระไนเพชร การจัดตั้งหน่วยงานจัดหาไม้และเยื่อกระดาษภาคการท่องเที่ยว การประมงและการทำเหมือง ในอดีตที่ผ่านมาพื้นที่หลัก 4 ด้านในความร่วมมือระหว่างอินเดียและรัสเซีย ได้แก่ พลังงาน เศรษฐกิจดิจิทัล ธุรกิจ Start-ups และโครงสร้างพื้นฐาน ในขณะที่ทั้งสองประเทศเตรียมความพร้อมสำหรับการหารือความร่วมมือในด้านใหม่ๆในระหว่างการเยือนรัสเซียของนายกรัฐมนตรี โมดี การปฏิสัมพันธ์ระดับทวิภาคีระหว่างดร. เอส จังชังการ์ และ Sergey Lavrov แสดงให้เห็นถึงความร่วมมือใหม่ๆ ที่จะได้รับการการรับรองโดยนายกรัฐมนตรีอินเดีย และประธานาธิบดีปูติน ซึ่งจะทำให้ความสัมพันธ์นี้มีความสำคัญมากขึ้นทั้งในเชิงกลยุทธ์และเชิงเศรษฐกิจ